Missie tot het behoud van natuur en erfgoed

Het fantastische decor van Pairi Daiza kreeg zijn huidige vorm doorheen 8 woelige eeuwen geschiedenis. Het loont beslist de moeite even stil te staan bij dit rijke verleden en in het bijzonder bij de overblijfselen van de oorspronkelijke cisterciënzerabdij. Uw wandeling leidt u langs de hoge toegangspoort, de sierlijke waterput, de crypte, de abdijtoren, de monumentale trap en een ridderlijk grafmonument.

Natuur en Erfgoed - 850 jaar geschiedenis

De Grote Poort

Beste reizigers, dit is het moment om alles achter u te laten, de buitenwereld met zijn auto's, snelheid, de vervuiling, de kleine ongemakken en wat tijd te nemen om diep in te ademen, te ontspannen en rustig rond te kijken. Een erehaag van eerbiedwaardige, oude lindebomen leidt U naar de Grote Poort, monumentale wachtpost van het park. Vanop een aanzienlijke hoogte waakt de witstenen Onze-Lieve-Vrouw van Cambron over haar eeuwenoude domein.

De Abdijtoren, van het dak tot de onderaardse crypte

De in de XVIIIde eeuw gebouwde toren is weinig veranderd, dit met uitzondering van de overkoepeling, verdwenen de dag van vandaag. Met zijn hoogte van 54 meter overheerst hij het domein en haar omstreken. Zijn majestueuze klassieke stijl contrasteert op interessante wijze met het sobere, geblokte karakter van de St.-Bernardustoren, van veel vroegere datum. De abdijkerk uit het roemrijke verleden had meer weg van een verbouwde, witgekalkte schuur.

Aan de voet van de toren ligt een onderaardse zaal overkoepeld door twaalf kruisribgewelven. Er is nog steeds geen duidelijkheid over haar functie: overblijfsel van een oude parochiekerk verloren gegaan bij de oprichting van de abdij? Een koelkelder? In vergelijking met de kelders van de Bourgondische cisterciënzerabdijen vinden we inderdaad een treffende gelijkenis: zelfde zuiverheid in stijl, zelfde realisatie van doorgedreven harmonie en evenwicht, zelfde bewerking van de bouwsteen.

De crypte staat in verbinding met de onderaardse gewelven van het domein. Bij vijandelijke aanvallen vormden ze een vluchtuitgang voor de monniken naar Bergen of Aat toe (waarvan de straatnaam rue de Cambron in Aat nog een stille getuige is).

De monumentale trap

De trap leidt helemaal niet naar het paradijs

Zes eeuwen na zijn oprichting vertoont de abdij van Cambron geen enkele gelijkenis meer met de bescheiden opzet van weleer. Het ultieme bewijs van de lust naar opzienbarende welstand die zich van de monniken meester had gemaakt, vinden we in de bouw van de monumentale trap terug.

Op de overgang van de vijvers naar de hoger gelegen abdijgebouwen omvat de 3-ledige trap een doorgang in het middelste gedeelte en de Oostelijke Dender in het laagste gedeelte. Deze grandioze realisatie gaf bij de lokale bevolking aanleiding tot onbegrip en uitspraken als Cambron de bedorvene. Vergelijkt men dit bouwwerk met de tafel der monniken aan de oever van de vijver, niet meer dan een stenen blad in de nabijheid van een verfrissende bron, dan begrijpt men aanstonds de wrevel.

Daterend uit 1776, inspireerde de trap de keizer van Oostenrijk, Jozef II, tot de bedenking : deze trap is misschien wel één van de mooiste van Europa maar ik betwijfel of hij naar het paradijs leidt.

Uit wraak, zo beweert een hardnekkige legende, zouden de broeders de beeltenis van de keizer aan de voet van de toren verbranden. Het bracht hen enkel onheil, 13 jaar later klasseerde de keizer Cambron als nutteloze abdij. De Franse Revolutie deed de rest. Het patrimonium van de monniken van Cambron werd geklasseerd als nationaal erfgoed.